Hyderabad Air Pollution: ఊపిరి పీల్చుకుంటే విషమే.. ఢిల్లీ బాటలోనే భాగ్యనగరం!

హైదరాబాదులో ఎయిర్ పొల్యూషన్ ( Hyderabad air pollution) ప్రస్తుతం ఏ స్థాయిలో ఉందంటే.. పొద్దున్నే లేచి బాల్కనీలోకి వచ్చి చూస్తే ఆహ్లాదకరమైన పొగమంచు కాదు.. కళ్లల్లో మంట పుట్టించే దట్టమైన పొగ కనిపిస్తోంది. గొంతులో ఏదో అడ్డం పడ్డట్లు గరగర, పీల్చే ప్రతి శ్వాసలో ఏదో ఘాటైన వాసన. ప్రస్తుతం హైదరాబాద్, ఢిల్లీ లాంటి నగరాల్లో బయట కాలుపెడితే ఎదురవుతున్న పచ్చి నిజమిది. మనం తాగే నీళ్లలో చిన్న నలక పడినా ముట్టుకోం, తినే తిండిలో తేడా వస్తే పక్కన పారేస్తాం. కానీ రోజూ శరీరంలోకి తీసుకునే 10 నుంచి 11 వేల లీటర్ల గాలిలో ఎంత విషం కలిసిపోతోందో మాత్రం పెద్దగా పట్టించుకోం. తాజాగా నమోదైన తీవ్రమైన రీడింగ్స్ చూస్తుంటే Hyderabad Air Pollution స్థాయిలు సాధారణ పరిమితులను దాటి ప్రజారోగ్యాన్ని ఎంతలా దెబ్బతీస్తున్నాయో స్పష్టంగా అర్థమవుతోంది.

నిజానికి గాలి నాణ్యత సూచీ (AQI) 100 లోపు ఉంటేనే ఊపిరితిత్తులకు సేఫ్. హైదరాబాద్‌లో సాధారణ రోజుల్లో ఇది కాస్త అటుఇటుగా 100 లోపే ఉంటుంది. కానీ దీపావళి రాత్రి పరిస్థితి ఒక్కసారిగా తారుమారైంది. సిటీ సగటు ఏకంగా 160 దాటిపోగా, రద్దీ ఎక్కువగా ఉండే ప్రకాష్ నగర్, మెహదీపట్నం లాంటి ఏరియాల్లో కొన్ని మానిటర్ల వద్ద AQI 600 నుంచి 800 పాయింట్లు దాటేసింది. ఇక ఢిల్లీ సంగతి చెప్పాల్సిన పనేలేదు. ఏకంగా 700 నుంచి కొన్ని చోట్ల 1,700 దాకా వెళ్లి ఒక గ్యాస్ ఛాంబర్‌ను తలపించింది. ఇది కేవలం పండుగ సంబరం మాత్రమే కాదు, నగరాలు మెల్లమెల్లగా విష వలయంలోకి జారుకుంటున్నాయనడానికి ప్రమాదకరమైన హెచ్చరిక.

Read also: దీపావళి ప్రత్యేకత: పండగ వెనుక ఇంత కథ ఉందా!

Hyderabad Air Pollution పెరగడం వెనుక ఉన్న అసలు కారణాలు

సాధారణ రోజుల్లో నగర రోడ్లపై వచ్చేది కేవలం దుమ్ము, వాహనాల పొగ మాత్రమే. కానీ పండుగల సమయంలో గాల్లోకి చేరేది ప్రమాదకరమైన కెమికల్ కాక్‌టైల్. రాత్రికి రాత్రే టన్నుల కొద్దీ మందుగుండు సామాగ్రిని తగలబెట్టడం వల్ల గాలిలో ఉండే అత్యంత సూక్ష్మ ధూళి కణాలు (PM 2.5) ఏకంగా 500 నుంచి 800 శాతం వరకు పెరిగిపోతాయి. సుప్రీంకోర్టు కేవలం రాత్రి 8 నుంచి 10 గంటల మధ్యే గ్రీన్ క్రాకర్స్ కాల్చాలని చెప్పినా, క్షేత్రస్థాయిలో ఆ రూల్స్ ఎవరూ పట్టించుకోలేదు. అర్ధరాత్రి దాటినా బారేజీలు కాలుస్తూనే ఉండటంతో సల్ఫర్ డయాక్సైడ్, బేరియం లాంటి విష రసాయనాలు గాల్లో స్థిరపడిపోయాయి.

దీనికితోడు గ్రేటర్ హైదరాబాద్ పరిధిలో తిరిగే దాదాపు 60 లక్షల వాహనాలు నిరంతరం కార్బన్ మోనాక్సైడ్, నైట్రోజన్ ఆక్సైడ్‌ను వదులుతున్నాయి. సిటీ చుట్టూ ఉన్న పారిశ్రామిక వాడల వ్యర్థాలు వీటికి తోడవుతున్నాయి. వీటన్నింటికీ మించి శీతాకాలంలో చల్లటి గాలులు నేలమట్టానికి దగ్గరగా ఉండిపోవడం వల్ల, ఈ పొగ పైకి పోలేక ఒక మూతలా నగరాలపై పేరుకుపోతోంది.

ఢిల్లీలో కాలుష్య (Delhi air pollution) సంక్షోభం ఎందుకు ఇంత తీవ్రంగా మారింది?

దేశ రాజధాని ఢిల్లీలో ప్రతి ఏటా అక్టోబర్, నవంబర్ రాగానే ఇదే సమస్య పునరావృతమవుతోంది. పక్కనే ఉన్న పంజాబ్, హర్యానా రాష్ట్రాల్లో రైతులు వరి కోతల తర్వాత మిగిలిన కొయ్యకాళ్లను (స్టబుల్ బర్నింగ్) లక్షల ఎకరాల్లో తగులబెడతారు. ఆ పొగంతా గాలుల ద్వారా ఢిల్లీ పరిసర ప్రాంతాలను కమ్మేస్తుంది. అక్కడ ఉష్ణోగ్రతలు బాగా పడిపోవడం వల్ల గాలి బరువెక్కి నేల పైనే స్థిరపడుతుంది. దీనివల్ల నగరంలో ఉండే లోకల్ ట్రాఫిక్ పొగ, నిర్మాణ రంగం దుమ్ము అన్నీ కలిసి తీవ్రమైన స్మాగ్‌గా మారి ప్రజల ప్రాణాల మీదకు తెస్తున్నాయి.

మనం పీల్చే గాలిలో ఉండే PM 2.5 కణాలు మన వెంట్రుక మందంలో ముప్పైయో వంతు మాత్రమే ఉంటాయి. అంటే ముక్కులో ఉండే సహజ ఫిల్టర్లు వీటిని ఆపలేవు. నేరుగా ఊపిరితిత్తుల్లోని గదుల్లోకి వెళ్లి రక్తంలో కలిసిపోతాయి:

• AQI 600 దాటిన వాతావరణంలో తిరగడం అంటే రోజుకు 30 నుంచి 40 సిగరెట్లు నేరుగా తాగడంతో సమానమని వైద్యులు చెబుతున్నారు.
• చిన్నపిల్లలు, వృద్ధుల్లో తీవ్రమైన ఆస్తమా, బ్రోన్కైటిస్ సమస్యలు వచ్చి పడుతున్నాయి.
• రక్తనాళాల్లో ఈ విష కణాలు చేరడం వల్ల రక్తపోటు పెరిగి గుండెపోటు, పక్షవాతం వచ్చే అవకాశాలు పెరుగుతాయి.
• దీర్ఘకాలంలో ఊపిరితిత్తుల క్యాన్సర్‌కు దారితీసే పరిస్థితులు ఏర్పడతాయి.

తాత్కాలిక చర్యలతో సమస్య తీరుతుందా?

కాలుష్యం ముదిరినప్పుడు నీళ్లు చల్లడం, సరి-బేసి సంఖ్యల విధానం తీసుకురావడం వల్ల పెద్దగా ఒరిగేదేమీ ఉండదు. ప్రపంచంలోనే అత్యంత కాలుష్య నగరాల లిస్టులో మన నగరాలు పోటీ పడుతుండటం గమనించాల్సిన విషయం. పాత డీజిల్ వాహనాలను నియంత్రించడం, ప్రజా రవాణాను పెంచడం, పరిశ్రమల ఉద్గారాలపై కఠినంగా వ్యవహరించడం పాలకులు చేయాల్సిన పనులు.

అలాగే జనాలు కూడా తమ వంతుగా మారాలి. గంటల తరబడి బాణాసంచా కాల్చడం వల్ల మన సొంత పిల్లల ఊపిరితిత్తులకే ముప్పు తెచ్చుకుంటున్నామనే స్పృహ రావాలి. సొంత కార్లు, బైకుల వాడకం తగ్గించి పబ్లిక్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ వైపు మొగ్గు చూపకపోతే, భవిష్యత్తులో నగరాల్లో బతకడమే కష్టమైపోతుంది.